Z przyjemnością udostępniamy – powstałą dzięki wsparciu Fundacji im. Róży Luksemburg – Przedstawicielstwo w Polsce – publikację „Gospodarka wojny. Wydatki obronne w Polsce i Europie”, przygotowaną w ramach nowej formuły, wydawanego przez naszą Fundację, czasopisma Nasze Argumenty
Europa w cieniu zbrojeń
Wojna w Ukrainie, narastające napięcia geopolityczne i polityczne decyzje o bezprecedensowym wzroście wydatków wojskowych zmieniają oblicze Europy. Militaryzacja przestaje być jedynie kwestią bezpieczeństwa – staje się osią organizującą politykę gospodarczą, budżety państw i język debaty publicznej.
Czy jednak rosnące nakłady na zbrojenia rzeczywiście wzmacniają bezpieczeństwo społeczeństw? Jakie są ich koszty ekonomiczne i społeczne? Kto zyskuje, a kto traci w nowym „porządku wojennym”?
Na te pytania odpowiada niniejszy raport – pogłębiona, wieloaspektowa analiza skutków rosnących wydatków obronnych w Polsce i w wybranych krajach Europy.
Co znajdziemy w publikacji?
Analizę makroekonomiczną Polski (1999–2025) – Michał Menes pokazuje, jak dynamiczny wzrost budżetu obronnego wpływa na strukturę wydatków publicznych, dług, inwestycje i rozwój przemysłu. Autor stawia pytanie o realny efekt mnożnikowy zbrojeń oraz o skalę uzależnienia od importu uzbrojenia.
Porównanie Polski i Rosji – Małgorzata Kulbaczewska-Figat analizuje procesy militaryzacji w obu krajach, wskazując na polityczne i społeczne konsekwencje podporządkowywania gospodarki logice wojennej.
Perspektywę klasycznej ekonomii politycznej – Gavin Rae odwołuje się do tradycji Róży Luksemburg, Michała Kaleckiego i Tadeusza Kowalika, pokazując, że krytyka militaryzmu ma w Polsce długą i aktualną tradycję intelektualną.
Studia przypadków Wielkiej Brytanii, Włoch i Niemiec – autorzy analizują, czy zbrojenia mogą być impulsem rozwojowym, czy raczej pogłębiają stagnację, nierówności i presję fiskalną.
🇪🇺 Wywiad z Marcem Botengą (MEP) – rozmowa o rosnącej roli przemysłu zbrojeniowego w Unii Europejskiej i o potrzebie budowy ponadnarodowej, progresywnej alternatywy.
Dlaczego warto przeczytać?
Publikacja nie ogranicza się do prostych tez „za” lub „przeciw” zbrojeniom. To rzetelne, oparte na danych opracowanie, które:
- pokazuje realne koszty budżetowe i społeczne wzrostu wydatków obronnych,
- analizuje wpływ militaryzacji na politykę społeczną, zdrowie publiczne i inwestycje cywilne,
- umieszcza Polskę w szerszym europejskim i globalnym kontekście,
- stawia fundamentalne pytanie o to, czym jest prawdziwe bezpieczeństwo.
Czy bezpieczeństwo buduje się wyłącznie poprzez wzrost wydatków na armię?
Czy możliwa jest alternatywa oparta na inwestycjach społecznych, transformacji ekologicznej i współpracy międzynarodowej?
Zapraszamy do lektury i do włączenia się w debatę o kierunku, w którym zmierza Polska i Europa.